اخبار > سه عنوان از کتاب‌های مؤسسه «متن» و یک اثر با ترجمه عضو هیئت علمی پژوهشکده هنر به جمع نامزدهای گروه هنر راه یافتند.


          در چهل و یکمین دوره جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران

         سه عنوان از کتاب‌های مؤسسه «متن» و یک اثر با ترجمه عضو هیئت علمی پژوهشکده هنر به جمع نامزدهای گروه هنر راه یافتند.

 

نامزدهای گروه «هنر» چهل‌ویکمین دوره جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران معرفی شدند. سه عنوان از کتاب‌های مؤسسه تألیف، ترجمه و نشر آثار هنری «متن» فرهنگستان هنر و یک کتاب با ترجمه مجید پروانه‌پور (عضو هیئت علمی پژوهشکده هنر فرهنگستان هنر)، به جمع نامزدهای دریافت جایزه کتاب سال در گروه هنر راه یافتند.

 
عناوین و مشخصات آثار برگزیده به عنوان نامزدهای جایزه چهل و یکمین دوره به شرح زیر است:

۱. در موضوع کلیات هنر «حکمت و آداب معنوی در هنر اسلامی و تجلیات آن بر هنر انقلاب اسلامی ایران»/مؤسسه متن

۲. در موضوع معماری و شهرسازی «جوهره مکان: پژوهشی در باب معماری‌کردن در اصفهان» در موضوع معماری و شهرسازی/مؤسسه متن

۳. در موضوع موسیقی «نزهه الارواح بتطریب الاشباح»/مؤسسه متن

۴. در موضوع هنرهای نمایشی، کتاب «فیلم و فلسفه جدی‌گرفتن فیلم‌ها»/نشر بان


 ∎ اطلاعات کتاب‌شناختی:

عنوان: حکمت و آداب معنوی در هنر اسلامی و تجلیات آن بر هنر انقلاب اسلامی ایران

نویسنده: محمدعلی رجبی‌دوانی

ناشر: مؤسسه تألیف، ترجمه و نشر آثار هنری «متن»

سال انتشار: ۱۴۰۱

تعداد صفحات: ۳۹۲ صفحه

 

∎ درباره کتاب:

شناخت سنت حسنه آداب معنوی نگارگری اسلامی ایران طریق اهل «فتوت» بوده و شرط لازم به‌منظور احیای فضایل فراموش‌شده این هنر شریف است. آداب معنوی طریقی است برای سیر از حکمت به مظاهر هنری که با عدم عنایت به آن سنت حسنه هنر از مسیر حکمت خارج می‌شود و از منزلت والایش دور می‌افتد. در عصر انقلاب اسلامی، که تجدید عهد با موازین حکمت اسلامی و طریق فتوت سرلوحه سلوک و آزادگی انسان قرار گرفته، فرصت مغتنمی است تا هنرمندان با تکیه بر این سنت حسنه، هنر خویش را تعالی بخشند و شکوفا کنند.

این کتاب شامل هفت فصل و هر فصل شامل بخش‌هایی است:

فصل اول «تفکر اسلامی، ساحت دل‌آگاهی» نام دارد که شامل پنج بخش «ساحت دل‌آگاهی»، «تقدیر تاریخی انسان در نظرگاه اسلامی»، «انسان دیده‌بان حق»، «انسان صاحبدل عاقل» و «سنت و طریقت معنوی در هنرهای سنتی» می‌شود.

فصل دوم «فتوت و آداب جوانمردی‌» نام دارد که شش بخش «تاریخچه فتوت»، «معانی فتوت»، «خصایل جوانمردان»، «تعلیم و تعلم در اسلام»، « نظام استاد ـ شاگردی» و «سنت اجازه» را شامل می‌شود.
در فصل سوم، با عنوان «هنر، معرفت قلبی انسان»، به سه بخش «هنر و عهد تاریخی آن»، «زبان و بیان در هنر» و «مقام و منزلت هنرمندان» پرداخته شده است.

فصل چهارم «هنرهای اساطیری» نام دارد که شامل پنج بخش «ریشه‌های ملکوتی هنرهای اساطیری»، «نسبت دوره اساطیر با عصر امت واحده توحیدی»، «زبان رمزی در هنرهای اساطیری»، «هم‌سخنی با طبیعت» و «گذشت از طبیعت» می‌شود.فصل پنجم، با عنوان «ممیزات هنر اسلامی»، شامل نُه بخش «مقام هنر در حکمت  اسلامی»، «زیبایی‌شناسی هنر اسلامی»، «صورت خیالی»، «هنر اسلامی، هنر مقدس»، «مظاهر هنر اسلامی»، «خوش‌نویسی»، «هنرهای صنایی»، «نگارگری» و «معماری» می‌شود.

فصل ششم «هنر در زمانه غربت و انتظار» نام دارد که به پنج بخش «فرهنگ عصر جدید»، «غربت اسلام در پایان تاریخ بر مآثر اسلامی»، «هنر در عصر غربت و انتظار»، «هنر ایران پیش از پیروزی انقلاب اسلامی» و «نویدی به آینده روشن» می‌پردازد.

فصل هفتم این کتاب نیز «تجلی آداب معنوی در هنر انقلاب اسلامی» نام دارد که دوازده بخش «حقیقت انقلاب اسلامی»، «نقش رهبری در تحکیم انقلاب اسلامی و آداب معنوی هنر»، «شهادت‌طلبی زمینه‌ساز آداب معنوی هنر انقلاب اسلامی»، «تجلیات فرهنگ و آداب معنوی انقلاب اسلامی بر آثار هنری پس از پیروزی انقلاب اسلامی در ایران»، «عکاسی»، «خوش‌نویسی»، «نقاشی»، «گرافیک»، «نگارگری»، «کاریکاتور»، «مجسمه‌سازی» و «در مسیر آینده روشن» را در بر دارد.

 

∎ اطلاعات کتاب‌شناختی:

عنوان: جوهره مکان: پژوهشی در باب معماری‌کردن در اصفهان                    

نویسنده: محمدرضا قانعی و سهند منشی

ویراستار: پژمان نظرزاده آبکنار

ناشر: مؤسسه تألیف، ترجمه و نشر آثار هنری «متن»

سال انتشار: ۱۴۰۱

تعداد صفحات: ۳۸۴ صفحه

 

∎ درباره کتاب:

این کتاب رویکردهای جهانی در باب پیوند معماری (مکان) با بستر و زمینه‌اش را بررسی کرده و نشان می‌دهد که گروهی از معماران معاصر که به اهمیت امتداد سنت عظیم قدمایی ما در معماری پی برده‌اند چگونه تلاش کردند با اندیشه‌ورزیِ دوباره در محیط غنیِ شهر اصفهان، بناهای معاصر خود را با نبض این موجود زنده هماهنگ کنند.

این تلاش‌ها به دستاوردهایی ختم شده است که بی‌شک معماران دیگر می‌توانند از آن بیاموزند و بر آن بیافزایند. البته این آموختن و افزودن اگر با نگاه انتقادی همراه نباشد به نظر نمی‌رسد بتواند گسترش یابد و همه‌گیر شود.ساختمان‌ها صرفاً اجسام مجرد مجسمه‌سازی نیستند، بلکه همراه با محیط اطراف خود بخشی از یک ساختار بزرگ‌تر هستند و همیشه عنوان اجسامی در یک زمینه معین که با محیط اطراف خود یک کل جدید را تشکیل می‌دهند، درک می‌شوند.

یک ساختمان در حال گفت‌وگوی مداوم با محیط اطراف خود است. محدود کردن چگونگی تأثیر محیط اطراف بر نحوه درک یک ساختمان تنها به آنچه که از نظر بصری درک می‌شود اشتباه خواهد بود. زمینه نباید فقط به آنچه ساخته شده و فضای اطراف آن خلاصه شود، بلکه زمینه‌های فرهنگی، اجتماعی، توپوگرافی، اقتصادی و تاریخی نیز باید مدنظر قرار گیرد. نحوه درک یک ساختمان تحت‌تأثیر همه این نوع محیط‌ها و ویژگی‌های آنهاست و همه آنها هنگام برنامه‌ریزی ساختمان جدید باید در نظر گرفته شوند. اصالت کامل به اندازه عدم اصالت نامطلوب است، اثری جدید نباید کپی قدیمی باشد.

نوآوری تا حدی مناسب و مطلوب است، زیرا جدید همیشه در ارتباط خاصی با قدیم است. با این حال، اگر هیچ ارتباطی با استانداردهای فرهنگی وجود نداشته باشد، تنها چیزی که برای ما باقی مانده است فرمالیسم محض است.

معماری بدون زبان، میراث فرهنگی، که محیط ساخته‌شده بخشی جدایی‌ناپذیر از آن است، بخشی از هویت یک قوم را تشکیل می‌دهد. به همین دلیل است که تجزیه و تحلیل آثار معماری گذشته بسیار مهم است.

گنجینه بزرگ و غنی معماری سنتی ایران دارای ویژگی‌ها و شاخصه‌های فراوانی است که باید به دقت مورد تجزیه و تحلیل قرار گیرد. با آگاهی از این امر، ممکن است معماری جدید و معاصری پدید آید که با سنت مرتبط است، اما صرفاً آن را کپی نمی‌کند.ویژگی‌های معماری قدیمی نیاز به مطالعه و ترجمه به معماری جدید دارد. برای امکان‌پذیر شدن این امر، بسیار مهم است که این موضوعات در آموزش معماران جوان مورد بحث قرار گیرد و بیش از هر چیز سنت معماری یک فرهنگ با دقت مورد تجزیه و تحلیل قرار گیرد.

       ∎ اطلاعات کتاب‌شناختی:

عنوان: نزهة الارواح بتطریب الاشباح

نویسنده: یعقوب بن‌ محمد الحنفی

به‌کوشش بهروز امینی

ناشر:  مؤسسه تألیف، ترجمه و نشر آثار هنری «متن»    

سال انتشار: ۱۴۰۱۲

تعداد صفحات: ۲۷۴ صفحه


 

درباره کتاب:

نزهةالأرواح بتطریب الأشباح نسخه‌ای منحصر به‌ فرد و ارزشمند از مؤلفی ناشناخته به نام یعقوب بن‌محمد الحنفی (از سده‌های ۱۰ و ۱۱ق) است. این نسخه در گنجینه مخطوطات کتابخانه ملی مَلک محفوظ است و در آن، ۳۲۲ تصنیف از مصنفان ایرانی یا پروردگان استادان ایرانی که در خدمت دربارهای سلاطین تیموری و صفوی و عثمانی بوده‌اند ثبت شده که با توجه به محتوای کتاب و شیوه نگارش متن، می‌توان آن را در زمره مجموعه‌های ادوار سلطانی برشمرد.

حنفی در دیباچه کتاب، علت تدوین این مجموعه را بروز فساد در الفاظ و دور شدن از اصل تصانیف بیان کرده و بنا بر این دلایل، به تدوین و تصحیح الفاظ آنها، با استناد به شنیده‌های خود از مصنفان آثار و یا راویان معتمَدِ تصانیف، اقدام کرده است. از وجوه تمایز نسخه مَلک با مجموعه ادوار سلطانی مشخص‌ بودن نام کتاب و مدوِّن آن است و دیگر آنکه کتاب حنفی دربردارنده تعداد قابل‌ توجهی تصنیف در فرم پیشرو است که در آثار هم‌عصر این کتاب چنین مجموعه ارزشمندی گردآوری نشده است و مهمترین نکته صحت و دقت بسیارِ کاتب در کتابت و اِعراب‌گذاری متن تصانیف و ترنّمات آنهاست که در دیگر مجموعه‌ها رعایت چنین امانت‌داری در نگارش و روایت آثار مشاهده نمی‌شود.

از آنجا که تاکنون نمونه‌ای از این دست آثار در کتابخانه‌ها و مجموعه‌های داخلی شناسایی و معرفی نشده است و موارد مشابه موجود در کتابخانه‌های کشورهای دیگر نیز به کیفیت و دقت و صحت نسخه مَلک نیستند، معرفی و تصحیح و بررسی آن توسط متخصصانِ فن کمک بسیاری به ترسیم سیر تحولات در حوزه تصنیف‌سازی تاریخ موسیقی ایران خواهد کرد.

این کتاب شامل تصانیفی از دوره‌های تیموری و صفوی است و در سه فصل با عنوان‌های پیشینه نگارش الحان، معرفی نسخه خطی نزهةالأرواح بتطریب الأشباح و متنِ نزهةالأرواح بتطریب الأشباح گردآوری شده است. در انتهای کتاب نیز فهرستی از ابیات فارسی، عربی، ترکی و بخش کتابنامه آمده است.

   ∎ اطلاعات کتاب‌شناختی:

عنوان: فیلم و فلسفه جدی‌گرفتن فیلم‌ها                                   

نویسنده: دنیل شاو

مترجم: مجید پروانه‌پور

ویراستار: وحیدالله موسوی

ناشر: نشر بان

سال انتشار: ۱۴۰۱ 

تعداد صفحات: ۲۰۸ صفحه

 

درباره کتاب:

کتاب «فیلم و فلسفه؛ جدی‌گرفتن فیلم‌ها»، درآمدی است برای آشنایی با فلسفه فیلم که یکی از زیرشاخه‌های روبه رشد زیباشناسی به شمار می‌رود. در این کتاب گزیده‌ای از نمونه‌های شاخص مباحث فیلسوفان و نظریه‌های فلسفی فیلم ارائه شده و نشان از ن دارد که فیلم نیز همچون تمامی انواع هنرهای زیبا مهم بوده، و جای هیچ تردیدی باقی نمی‌گذارد که فلسفه ورزی درباره فیلم یک فعالیت فکری کاملا جدی است.

دنیل شاو استاد فلسفه در دانشگاه لاک هیون پنسیلوانیا بود و در همان جا نیز به دبیر تحریریه با مجله فیلم و فلسفه، نشریه انجمن مطالعه فلسفی هنرهای تجسمی معاصر، همکاری کرد. از جمله آثار او می‌توان به کتاب تفکرات تیره: تاملاتی درباره ی سینمای وحشت (۲۰۰۳) اشاره کرد.

مجموعه راه‌های کوتاه کتابخانه‌ای جامع از متون مقدمات شامل طیف کاملی از مباحث مطالعات فیلم است و به شیوه‌ای ویژه و کاربردی برای استفاده دانشجویان و علاقه‌مندان سینما و فرهنگ عامه طراحی شده است.

 

 

 

   زمان انتشار: يکشنبه ١٥ بهمن ١٤٠٢ - ١٣:٣٥ | نسخه چاپي

خروج




همه حقوق وبگاه، از آن كتابخانه و مرکز اسناد فرهنگستان هنر است. © ۱۴۰۱ استفاده از مطالب و تصاویر وبگاه با ذکر منبع بلامانع است.